Razmere kineskog građevinskog buma početkom prošle decenije teško je uporediti sa bilo kojim ranijim periodom urbanog razvoja. Procene pokazuju da je Kina od 2011. do 2013. godine potrošila približno 6,6 milijardi tona cementa, što je više od ukupne potrošnje Sjedinjenih Američkih Država tokom čitavog 20. veka, procenjene na oko 4,4 milijarde tona.
Ilustracija (Foto: AI generated)
Ovaj podatak ne govori samo o količini upotrebljenog materijala, već i o tempu kojim je menjana fizička slika zemlje. Dok su Sjedinjene Američke Države decenijama gradile mrežu međudržavnih auto-puteva, poslovne centre, nebodere i prigradska naselja, Kina je u znatno kraćem periodu razvijala čitave nove gradske zone, stambene komplekse velikih gustina, metro sisteme, mostove, aerodrome i industrijsku infrastrukturu.
Glavni uzrok ovakve potrošnje cementa bila je ubrzana urbanizacija. Kina je početkom 2010-ih prešla granicu od 50 odsto stanovništva koje živi u gradovima, a do kraja 2013. godine u urbanim sredinama živelo je 53,73 odsto ukupne populacije.
Oglas
Masovno preseljenje stanovništva iz ruralnih područja zahtevalo je stambene objekte, saobraćajnu mrežu, komunalne sisteme, javne zgrade i proizvodne kapacitete, što je direktno povećalo potrebu za cementom i betonom.
Za razliku od američkog modela stanogradnje, koji je tokom velikog dela 20. veka bio oslonjen na porodične kuće sa lakšim konstrukcijama i drvenim skeletom, kineski razvoj je bio zasnovan na armiranobetonskim višespratnicama i infrastrukturnim sistemima velikog kapaciteta.
Upravo je kombinacija visokogradnje i obimnih javnih radova stvorila potrošnju materijala bez presedana.
Međutim, građevinski zamah imao je i izraženu ekološku cenu. Proizvodnja cementa ubraja se među najzahtevnije industrijske procese sa stanovišta emisija ugljen-dioksida.
Međunarodna agencija za energiju ukazuje da značajan deo emisija nastaje već u postupku proizvodnje klinkera, odnosno tokom kalcinacije - hemijske reakcije neophodne za dobijanje glavne aktivne komponente cementa. Sam taj proces čini približno dve trećine direktnih emisija u sektoru proizvodnje cementa.
Zbog toga se proizvodnja cementa danas suočava sa složenim zadatkom: potrebno je obezbediti materijal za rast gradova, obnovu postojećih objekata i razvoj saobraćajne infrastrukture, uz istovremeno značajno smanjenje emisija ugljen-dioksida.
Međunarodna agencija za energiju kao najvažnije pravce za dekarbonizaciju ovog sektora navodi racionalniju potrošnju materijala, širu upotrebu alternativnih goriva, smanjenje udela klinkera primenom dopunskih cementnih materijala, kao i razvoj tehnologija za hvatanje, korišćenje i skladištenje ugljen-dioksida.
